ताज्या घडामोडी ताज्या बातम्या महाराष्ट्र विदर्भ

*कीटकजन्य आजारांवर आता आधुनिक तंत्रज्ञानाचा ‘वार’* *गडचिरोलीत ‘कीटकशास्त्रीय फील्ड लॅबोरेटरी’चे लोकार्पण; ‘IMX-Net’ राष्ट्रीय प्रकल्पाचाही श्रीगणेशा*

गडचिरोली, दि. १७ नोव्हेंबर :

गडचिरोलीसारख्या दुर्गम आणि आदिवासीबहुल जिल्ह्यातील कीटकजन्य आजारांच्या समस्येवर कायमस्वरूपी मात करण्यासाठी आज आरोग्य क्षेत्रात एक क्रांतिकारी पाऊल टाकण्यात आले आहे. जिल्ह्यातील वाकडी उपकेंद्र येथे सर्व सोयीसुविधांनी सज्ज अशा अत्याधुनिक **’कीटकशास्त्रीय फील्ड लॅबोरेटरी’**चे शानदार उद्घाटन पार पडले. याच कार्यक्रमात ‘राष्ट्रीय एकात्मिक आण्विक झेनोमॉनिटरिंग नेटवर्क’ (IMX-Net) या देशव्यापी प्रकल्पाचीही सुरुवात करण्यात आली.
संशोधनाची नवी दिशा आणि रोगनियंत्रण
केंद्र शासनाच्या आरोग्य व संशोधन विभागामार्फत हा महत्त्वाकांक्षी उपक्रम हाती घेण्यात आला आहे. मलेरिया, डेंग्यू आणि हत्तीरोग यांसारख्या घातक आजारांचा प्रसार रोखण्यासाठी पारंपरिक पद्धतींसोबतच आता आधुनिक विज्ञान व प्रगत तंत्रज्ञानाची जोड दिली जाणार आहे.
अशी असेल प्रयोगशाळेची कार्यप्रणाली :
• डासांचा सखोल अभ्यास : परिसरातील डासांच्या वेगवेगळ्या प्रजातींची ओळख आणि त्यांच्या वर्तनाचा शास्त्रीय अभ्यास येथे केला जाईल.
• सूक्ष्म व आण्विक तपासणी : डासांच्या शरीरातील रोगजंतूंचे आण्विक स्तरावर (Molecular level) अचूक निदान आणि निरीक्षण करण्याची सोय या लॅबमध्ये उपलब्ध आहे.
• वेळेवर प्रतिबंधात्मक पावले : कीटकशास्त्रीय नमुन्यांचे त्वरित विश्लेषण होणार असल्याने संभाव्य साथीचा धोका आधीच ओळखता येईल. यामुळे स्थानिक पातळीवर वेळ न दवडता तात्काळ उपाययोजना राबविणे सोपे होईल.
आरोग्य यंत्रणेला मिळणार बळ
गडचिरोलीच्या दुर्गम भागात कीटकजन्य आजारांचे प्रमाण मोठे असते. या नव्या प्रयोगशाळेच्या माध्यमातून रोगांच्या मुळाशी जाऊन संशोधन करणे शक्य होणार असल्याने, जिल्ह्यातील रुग्णसंख्या घटण्यास मोठा हातभार लागणार आहे.
मान्यवरांची विशेष उपस्थिती
या सोहळ्याला जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ. प्रताप शिंदे, आयसीएमआरच्या (ICMR) शास्त्रज्ञ डॉ. मंजू राही, डॉ. ए. एन. श्रीराम आणि गेट्स फाउंडेशनचे डॉ. विशाल डोगरा प्रामुख्याने उपस्थित होते. त्यांच्यासोबतच आरोग्य विभागाचे विविध अधिकारी, कर्मचारी आणि संबंधित संस्थांचे प्रतिनिधीही या ऐतिहासिक क्षणाचे साक्षीदार ठरले.

G K