छत्रपती संभाजीनगर : मराठवाडा पदवीधर मतदारसंघाच्या निवडणुकीत डॉ. प्रतापसिंह पाटील यांच्या विजयाने राजकीय समीकरणांची नव्याने चर्चा सुरू झाली आहे. राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या (शरदचंद्र पवार) पक्षाचे उमेदवार प्रतापसिंह पाटील यांना त्यांच्या सख्ख्या भावाचा, म्हणजेच शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) गटाचे आमदार राहुल पाटील यांचा पाठिंबा मिळाल्याचे समोर आले आहे. विशेष म्हणजे, ठाकरे गटाने या मतदारसंघात दिलीप घुगे यांना अधिकृत उमेदवारी दिली होती. त्यामुळे पक्षाचा उमेदवार निवडणुकीच्या रिंगणात असताना आमदार राहुल पाटील यांनी आपल्या भावाच्या बाजूने भूमिका घेतल्याने राजकीय वर्तुळात चर्चेला उधाण आले आहे.
या घडामोडीत शिवसेनेचे (एकनाथ शिंदे गट) आमदार अब्दुल सत्तार यांनीही प्रतापसिंह पाटील यांना पाठिंबा दिल्याची माहिती चर्चेत आहे. वेगवेगळ्या राजकीय गटांतील नेत्यांकडून मिळालेल्या पाठिंब्यामुळे या निवडणुकीतील पक्षीय गणिते आणि स्थानिक राजकारण पुन्हा चर्चेत आले आहे.
दिलीप घुगे अधिकृत उमेदवार, तरी राहुल पाटलांचा भावाला पाठिंबा
या निवडणुकीत शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) पक्षाने दिलीप घुगे यांना उमेदवारी दिली होती. मात्र, पक्षाचे आमदार राहुल पाटील यांनी आपले बंधू डॉ. प्रतापसिंह पाटील यांना पाठिंबा दिल्याने पक्षीय निष्ठा आणि कौटुंबिक संबंध यांच्यातील संघर्षाची चर्चा सुरू झाली. निवडणुकीत घुगे यांना पहिल्या पसंतीची 8,439 मते मिळाली होती.
राहुल पाटील यांच्या भूमिकेमुळे ठाकरे गटाच्या अधिकृत उमेदवाराला राजकीय पातळीवर किती मदत मिळाली, हा प्रश्न उपस्थित होत आहे. मात्र, घुगे यांच्या पराभवासाठी केवळ या पाठिंब्याला जबाबदार धरणे योग्य ठरणार नाही. उमेदवाराचा जनसंपर्क, प्रचाराची ताकद, मतदारांचा कल आणि इतर राजकीय समीकरणेही निकालावर परिणाम करतात.
मराठवाड्यातील निवडणुकीचे गणित कसे बदलले?
मराठवाडा पदवीधर मतदारसंघात राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरदचंद्र पवार) पक्षाचे डॉ. प्रतापसिंह पाटील आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचे (अजित पवार गट) सतीश चव्हाण यांच्यात प्रमुख लढत झाली. सलग तीन वेळा आमदार राहिलेल्या सतीश चव्हाण यांना या निवडणुकीत आव्हानाचा सामना करावा लागला. पहिल्या पसंतीच्या मतमोजणीतील आकडेवारीनुसार प्रतापसिंह पाटील यांनी चव्हाण यांच्यावर आघाडी घेतली होती. अपक्ष रविराज साबळे यांनीही सुमारे 20 हजार मते मिळवत लक्ष वेधून घेतले.
या लढतीत अब्दुल सत्तार यांनी प्रतापसिंह पाटील यांना दिलेल्या पाठिंब्याचीही चर्चा झाली. काही वृत्तांनुसार, सत्तार यांच्या भूमिकेमुळे महायुतीतील स्थानिक राजकीय समीकरणांवर प्रश्न उपस्थित झाले. मात्र, त्यांच्या पाठिंब्याचा अंतिम निकालावर नेमका किती परिणाम झाला, हे स्वतंत्रपणे निश्चित करता येत नाही.
ठाकरे गटासाठी आत्मपरीक्षणाची वेळ?
मराठवाडा पदवीधर निवडणुकीत ठाकरे गटाचे उमेदवार दिलीप घुगे यांना तुलनेने कमी मते मिळाली, तर त्याच पक्षाचे आमदार राहुल पाटील यांनी प्रतिस्पर्धी उमेदवार असलेल्या आपल्या भावाला पाठिंबा दिल्याची बाब चर्चेचा विषय ठरली. त्यामुळे पक्षाच्या स्थानिक संघटनात्मक ताकदीबाबत आणि उमेदवार निवडीबाबत प्रश्न उपस्थित होऊ शकतात.
तथापि, या एका निवडणुकीवरून संपूर्ण मराठवाड्यातील ठाकरे गटाची स्थिती ठरवता येणार नाही. या निकालातून पक्षांतर्गत समन्वय, स्थानिक नेतृत्व आणि उमेदवारांना मिळणारा प्रत्यक्ष पाठिंबा यांचा आढावा घेण्याची गरज अधोरेखित होते.
एकूणच, प्रतापसिंह पाटील यांच्या विजयाच्या चर्चेत राहुल पाटील यांची भूमिका, अब्दुल सत्तार यांचा पाठिंबा आणि दिलीप घुगे यांना मिळालेली मते हे तीन मुद्दे केंद्रस्थानी आले आहेत. मात्र, या घडामोडींचा राजकीय परिणाम ठरवताना अधिकृत निकाल आणि संबंधित नेत्यांच्या सार्वजनिक भूमिकांचा विचार करणे आवश्यक आहे.
